Share PDF

Search documents:
  Report this document  
    Download as PDF   
      Share on Facebook

Gíao dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan

A.MỞ ĐẦU:

1/ Lí do chọn đề tài:

*Như chúng ta đã biết, công cuộc đổi mới kinh tế xã hội đang diễn ra từng ngày, từng giờ trên khắp đất nước. Nó đòi hỏi phải có những lớp người lao động mới, có bản lĩnh, có năng lực, chủđộng sáng tạo. Dám nghĩ dám làm thích ứng được với thực tiễn xã hội luôn thay đổi và phát triển. Nhu cầu này đòi hỏi ngành giáo dục phải có sự thay đổi cho phù hợp với tình hình đất nước. Và thực sự ngành giáo dục

đã từng bước thay đổi, thể hiện qua việc xác định mục đích giáo dục đào tạo, hay nói

đúng hơn là phát triển toàn diện về nhân cách con người thể hiện qua hai mặt là :

“Tàivà Đức”.

Dù ở xã hội nào thì cái đức vẫn luôn được coi trọng vì: Cái đức là gốc, cái tài là sự biểu hiện của cáiđức. Vì vậy việc giáo dục cáiđức cho học sinh là một yêu cầu quan trọng, đang trở thành một vấn đề bức xúc mà xã hội quan tâm. Tình trạng này không chỉ xuất hiện ngoài xã hội mà còn len lỏi vào trong cả trường học. Biểu hiện rõ nhất là trong các lớp học vẫn còn có những học sinh chưa ngoan, yếu kém về đạo

đức. Cũng chính vì sự chưa ngoan đó mà dẫn đến tình trạng học lực yếu, học lực kém, làm ảnh hưởng không ít đến những thành viên khác trong lớp học.

Là người làm công tác giáo dục có nhiệm vụ nâng đỡ và uốn nắn để giúp học sinh có sự phát triển đúng đắn về nhân cách, về đạo đức nhằm giúp các em có điều

1

kiện gần gũi nhau, thường xuyên trao đổi động viên uốn nắn kịp thời tiến bộ qua từng ngày.

-Mặt khác trong những năm qua các mặt hoạt động Đội và phong trào Thanh thiếu nhi của Liên Đội Trường Tiểu học Cẩm Long luôn đạt được những thành tích rất xuất sắc. Bên cạnh việc đạt được thứ hạng cao trong các hội thi do Hội đồng Đội tỉnh, Hội đồng Đội huyện và Hội đồng Đội xã tổ chức thì việc thực hiện nội qui, nề nếp của học sinh từng bước được thay đổi theo chiều hướng tích cực hơn. Các em học sinh đã ngày càng ý thức hơn, chấp hành tốt hơn các nội qui, qui định của nhà trường cũng như Liên đội.

-Trong việc thực hiện các nề nếp, việc tham gia thực hiện các phong trào do Liên đội cũng như nhà trường phát động trong học sinh, nhà trường và Liên đội luôn quan tâm đến việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan từ những việc làm đơn giản như: Đi thưa về trình, biết chào hỏi lễ phép với ông bà, cha mẹ, với thầy cô và người lớn…

-Qua công tác giáo dục tư tưởng, tổ chức tổ chức các hoạt động theo chủ điểm như: Nhớ ơn thầy cô giáo, yêu quí mẹ và cô, giữ gìn văn hoá dân tộc…, Nhà trường và Liên đội thường xuyên tổ chức kiểm tra đánh giá tuyên dương-phê bình. Từng ngày các em sẽ ý thức được việc biết vâng lời ông bà, cha mẹ, thầy cô

-Tuy nhiên vẫn còn một số học sinh cá biệt, thiếu ý thức, thiếu sự quan tâm của cha mẹ, lại thường hay giao du với các phần tử xấu ngoài xã hội dẫn đến việc các em thiếu lễ phép với người lớn, không vâng lới thầy cô, cha mẹ…v..v. Nhằm khắc phục tình trạng trên tôi chọn đề tài: “ Tìm hiểu việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan” để nghiên cứu thực hiệntrong năm học này.

2/Đối tượng nghiên cứu:

2

-Đội viên khối 4 và khối 5

-Hướng dẫn học sinh có thói quen đi thưa về trình, biết lễ phép với người lớn, biết vâng lời ông bà, cha mẹ, thầy cô. Không nói tục, chửi thề…

3/Phạm vi nghiên cứu:

-Vì đây là đề tài khá nhạy cảm, gặp nhiều khó khăn trong việc thực hiện, sử dụng các phương pháp nghiên cứu và được thực hiện lần đầu tiên tại đơn vị. Nên việc nghiên cứu đề tài “Tìm hiểu việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan” chỉ giới hạn trong phạm vi lớp 5B.

4/Phương pháp nghiêncứu:

-Phương pháp khảo sát-quan sát.

-Phương pháp kiểm tra-đánh giá.

-Phương pháp trò chuyện.

-Tổ chức các hoạt động thiđua, tuyên dương, khen thưởng.

*Trên đây là một số phương pháp tiêu biểu mà tôiđã áp dụng trongđề tài này. Vì mỗi phương pháp điều có cái hay trong quá trình áp dụng thực hiện. Nếu chúng ta áp dụng đúng phương pháp trong từng thời điểm thích hợp thì hiệu quả đạt được rất tốt trong việc thực hiện đề tài: “Tìm hiểu việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan”

B.NỘI DUNG:

1/Cơ sở lí luận:

3

*Một số khái niệmcó liênquan đến đề tài:

a/Giáo dục là gì:

- Theo nghĩa rộng, giáo dục được hiểu là quá trình hình thành và phát triển nhân cáchdưới ảnh hưởng của tất cả các hoạt động từ bên ngoài: Từ nhà trường, gia

đình , xã hội, từ môitrường tự nhiên, môitrường nhân tạo.

- Theo nghĩa hẹp: Giáo dục được hiểu là quá trình hình thành và phát triển nhân cách người được giáo dục dưới quan hệ của những tác động sư phạm nhà trường, liên quan đến các mặt giáo dục, đức dục, mỹ dục, thể dục và giáo dục lao

Ä‘á»™ng.

b/Đạo đức là gì:

Đạo đức là một bộ phận của hình thái ý thức xã hội, là tổng hợp những qui tắc, nguyên tắc chuẩn mực xã hội. Nhờ đó con người tự giác điều chỉnh các hành vi của mình sao cho phù hợp với lợi ích, với hạnh phúc của bản thân của cộng đồng và sự tiến bộ xã hội trong mới quan hệ giữa con người với con người, giữa cá nhân với xã hội.

c/Thế nào là học sinh chưa ngoan và dấu hiệu của học sinh chưa ngoan:

-Học sinh chưa ngoan là hậu quả của sự phá vỡ những mối liên hệ bình thường của học sinh với gia đình, nhà trường và xã hội. Trong ngôn ngữ thường ngày trẻ chưa ngoan còn được gọi là trẻ “khó dạy”, “ Chậm tiến”…

*Những dấu hiệu của học sinh chưa ngoan:

- Tính mâu thuẩn trong hành vi do những mâu thuẩn trong sự phát triển nhân cách tạo nên. Trí tuệ phát triển nhưng tình cảm hầu như không phát triển, hoặc

4

ngược lại. Hay tầm hiểu biết rất hạn chế nhưng kinh nghiệm xấu trong cuộc sống hàng ngày lại phong phú.

-Tháiđộ xungđột kéo dàiđối với những người xung quanh.

-Lập trường sống ít kỹ.

-Tính không ổn định của các hứng thú, nguyện vọng lúc thế này, lúc thế khác.

-Luôn chống đốicác tác động giáo dục.

2/Cơ sở thực tiễn:

-Đối với học sinh trong quá trình hình thành thì trường học chính là nơi các em chính thức được học tập và rèn luyện một cách nghiêm túc nhất. Bước vào trường học mỗi học sinh được tạo ra cơ hội để tiếp thu giáo dục, ý thức đầy đủ về nghĩa vụ, trách nhiệmđối với toàn bộ các hoạt động học tập rèn luyện của mình.

-Trong môi trường, mới các em tiếp thu và hình thành các quan hệ xã hội đa dạng, nhất là với bạn bè xung quanh và được phát triển có định hướng rõ ràng. Song, bên cạnh đó các em hầu như chưa thật sự nổ lực, phấn đấu để trở thành người học sinh toàn diện, mà bên cạnh những cái hay, cái đẹp, vẫn còn tồn tại những cái xấu, cái chưa hoàn hảo. Hay nói cách khác học sinh khá giỏi về học lực, tốt về đạo đức rất nhiều nhưng học sinh yếu về học lực, có đạo đức chưa tốt vẫn còn. Hầu như các em có đạo đức không tốt là những học sinh có hành vi đạo đức xuất phát từ những

động cơ xấu, không theo một chuẩn mực đạo đức nào.

-Như đã nói ở trên, những học sinh cá biệt chưa ngoan có tầm hiểu biết hạn chế nhưng kinh nghiệm “xấu” trong cuộc sống hàng ngày lại rất phong phú, có thái

độ xung đột kéo dài đối với những người xung quanh, lập trường sống ít kỷ, luôn chống đối các tác động giáo dục. Các em thường lập thành một nhóm riêng không

5

thích hoà đồng với mọi người, dửng dưng trước mọi hoạt động của lớp, của trường. Nhìn chung những học sinh này thường có những hành vi không tốt với mọi người như: Quậy phá, chọc ghẹo bạn bè, hổn hào với thầy cô, thích nghỉ học, không tuân theo nội qui của trường, của lớp, thậm chí đánh nhau với bạn bè…và còn rất nhiều những thói hư tật xấu khác.

-Theo tôi những hành động trên là những hànhđộng có ý thức, nhưng do nhận thức bịsai lệch. Vì thế trách nhiệm của người thầy không kém

phần quan trọng, nên xem việc giáo dục đạo đức cho học sinh cá biệt chưa ngoan là công việc quan trọng. Muốn thực hiện tốt việc này đòi hỏi

người thầy phải kiên trì, bền bỉ, khéo léo để từng bước uốn nắn giúp đỡ cho các em trở thành một học sinh ngoan, có tư cách, có đạo đức tốt.

Vì vậyđiểm tựa vững chắt nhất của các em là gia đình và nhà trường, trong đó đặc biệt quan trọng là giáo viên chủ nhiệm.

3/Nội dung vấnđề:

a/Vấn đề đặt ra: Những nguyên nhân dẫn đến học sinh chưa ngoan và tác

hại.

*Nguyên nhân:

-Do tính hiếu động, sự lôi kéo của bạn bè xấu, sự thiếu quan tâm của gia đình, nhà trường và xã hội. Vô tình đã thu hút các em vào những việc làm không tốt, các emthường tỏ ra chai lì, không cảm thấy xấu hổ khi bịphê bình, có phản ứng gay gắt, không lành mạnh… Những học sinh này thường biện hộ cho hành vi sai lệch của mình. Các em thường lừa dối cha mẹ, thầy cô, các em thường đánh nhau trong và

6

ngoài nhà trường. Bắt chước những thói hư tật xấu của bạn bè xấu. Do đó sẽ dẫn đến tình trạng phạm pháp ở lứa tuổi thanh thiếu niên ngày càng tăng.

*Tác hại:

Việc học sinh chưa ngoan sẽ gây nhiều tác hại:

-Đối với xã hội: Làm xã hội chậm phát triển, mất trật tự xã hội.

-Đối với gia đình: Những học sinh này là mối lo ngại lớn, ảnh hưởng đến các thành viên còn lại trong gia đình. Nói chung những em này luôn mang đến cho gia

đình nhiều phiền toái.

-Đối với nhà trường: Gây trở ngại lớn đến nề nếp, chất lượng, nội qui của lớp. Làm ảnh hưởng đến phong trào thi đua của lớp, thậm chí còn để lại tai tiếng cho trường, cho lớp.

-Đối với tập thể bạn bè: Các em này thường lôi kéo bạn bè tiêm nhiễm những thóihư tật xấu của mình, gây ảnh hưởng lớn đến gia đình, nhà trường và xã hội.

-Đối vời giáo viên: Luôn phải bận tâm với những phần tử hư hỏng này, phải luôn tìm ra biện pháp phù hợp để hướng thiện cho các em, nó còn gây ảnh hưởng

đến việc đánh giá xếp loạithiđua của giáo viên.

-Đối với bản thân: Các em này sẽ bị ảnh hưởng lớn đến việc học tập, sự tiến thân của các em sau này.

b/Tiến trình thực hiện

*Khái quát về thành tích học tập và các hoạt động hàng ngày của lớp 5B thông qua việc sử dụng các phương pháp đã nêu ở phần I để tiến hành nghiên cứu.

7

+Đọc tài liệu, tham khảo sách báo. Cụ thể:

-Giáo trình tâm lí học Đại cương ( Huế 2001).

-Giáo trình giáo dục học tiểu học I ( NXB Đà Nẵng ) và các tài liệu đề cương bài giảng tâm lí học, giáo dục học của trườngCao đẳng sư phạm Tây Ninh.

+Phương pháp trao đổi-trò chuyện:

-Tìm hiểu trực tiếp 3 học sinh được nghiên cứu để nắm bắt được những thông tin cần thiết phục vụ cho nghiên cứu.

-Tiếp xúc gia đình của các em để tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến những biểu hiện chưa ngoan ở các em, từđó có hướng giúp đỡ các emvươn lên.

+Phương pháp quan sát:

-Thông qua hoạt động học tập, vui chơi. Người giáo viên nắm rõ hơn những biểu hiện hành vi đạo đức của các em. Qua đó làm cơ sở phục vụ cho việc nghiên cứu.

*Những nguyên nhân chủ yếu dẫn đến việc có những biểu hiện chưa ngoan về đạo đức ở các em, sau khi tìm hiểu:

+Đối với gia đình:

-Do mãi lo việc kinh tế không chú trọng đến việc giáo dục con em, bỏ phế cho nhà trường.

-Gia đình thường có những xung đột, ảnh hưởng đến việc phát triển cân bằng về tâm sinh lí ở các em.

8

+Đối với nhà trường:

-Chú trọng nhiều hơn việc cung cấp những tri thức về chuẩn mực đạo đức giúp học sinh hiểu rỏ thế nào là hành viđạo đức tốt, thế nào là chưa tốt.

+Đối với xã hội:

-Còn tồn tại nhiềuđiều xấu ảnh hưởng đến hành viđạo đức của các em.

-Văn hoá phẩmđồi truỵ, phim bạo lực, trò chơi bạo lực trên các bộ phim nước ngoài, các trò chơi trên vi tính…ảnh hưởng rất nhiều đến việc phát triển và hình thành nhân cách, hành viđạo đức xấu ở các em.

c/Biệnpháp khắc phục:

-Về phía nhà trường: Cần có những biện pháp giáo dục áp dụng với từng đối tượng học sinh. Phối hợp với Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh tạo nhiều sân chơi lành mạnh, hình thành thói quen ở các em “Mình vì mọi người, mọi người vì mình”. Giáo dục các em tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái thông qua các hoạt

động từ thiện, các hoạt động giúp đở bạn nghèo… do nhà trường và Liên đội phát

động. Qua đó có thể giáo dục các em tinh thần “ Lá lành đùm lá rách” “ Một miếng khi đóibằng một gói khi no”…

-Đối với giáo viên chủ nhiệm: Cần phải thường xuyên làm tốt công tác chủ nhiệm lớp, thường xuyên thăm hỏi gia đình các em. Mỗi giáo viên phải có lòng vị tha, thương yêu học sinh như chính người thân của mình. Công bằng trong thưởng phạt, giáo dục các em tinh thần tương thân tương ái, động viên kịp thời trong mọi hoạt động, giúp các em không mặc cảm, tự ti và vươn lên. Ngoài ra giáo viên cần phải chịu khó lắng nghe tâm tư, tình cảm của các em, qua đó phân tích lí giải những ý kiến của các em, tạo cơ hội cho các em tâm sự những gút mắc trong các em.

9

-Về phía gia đình: Cần phải luôn là chỗ dựa vững chắt cho các em, giúp các em không cảm thấy cô đơn, lẽ loi, hụt hẩng. Gia đình cần nhận thức đúng đắn về vai trò, trách nhiệm của mình trong việc giáo dục con cái. Không nên quá lo về kinh tế mà bỏ quên việc giáo dục con em mình, phải thường xuyên liên lạc với nhà trường, nắm tình hình học tập của con em mình. Những thành viên trong gia đình cần luôn noi gương tốt cho các em noi theo.

-Đối với xã hội: Cần quan tâm đến ngành giáo dục nhiều hơn nữa, phối kết hợp với ban ngành địa phương làm lành mạnh, trong lành môi trường sống, không còn những tệ nạn, những thói hưtật xấu…làm ảnh hưởng đến thế hệ trẻ mai sau.

*Tự đánhgiá kết quả:

-Qua việc nghiên cứu, tìm hiểu thực trạng, nghiên cứu cơ sở lí luận, tìm ra biện pháp khắc phục và áp dụng thực hiện trong phạm vi lớp 5B. Tôi thật sự hài lòng về kết quả thu được, các em đã gần gũi hơn với bạn bè trong lớp, cởi mở hơn với thầy cô, không còn hằn học, không nói tục, chửi thề. Các em ngày càng lễ phép hơn với người lớn, với thầy cô… Bên cạnh đó, đề tài này còn giúp cho người giáo viên nắm rõ những nguyên nhân dẫn đến việc các em chưa ngoan và đề tài còn đề ra những phương pháp giải quyết hữu hiệu giúp người giáo viên có thể từng ngày uốn nắn, giúp đở, hướng dẫn các em trở người học sinh tốt, xứng đáng là con ngoan trò giỏi-Đội viên tốt-Cháu ngoan Bác Hồ.

C. KẾT LUẬN:

-Qua quá trình nghiên cứu và tìm hiểu thực tế việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan ở lớp 5B Trường tiểu học Cẩm Long. Tôi thấy rằng, việc giáo dục

đạo đức và hình thành nhân cách cho học sinh, cho thế hệ trẻ là một quá trình rèn luyện lâu dài, liên tục, diễn ra ở nhiều môi trường khác nhau, liên quan nhiều đến các mối quan hệ xã hội. Vì vậy nó đòi hỏi người thầy giáo phải có đức tính kiên trì,

10

khéo léo trong ứng xử, bền bỉ, tế nhị để có thể tìm hiểu sâu sắc từng đối tượng học sinh, và thương yêu các em với một tình cảm chân thành. Cần có cách cư xử nhẹ nhàng, chừng mực với từng đối tượng, thể hiện sự quan tâm đến các em, qua đó tạo cho các em có sự tinh tưởng tuyệt đối với giáo viên.

-Muốn cho học sinh tránh những hành vi đạo đức sai lệch, chưa ngoan thì người thầy phải biết kết hợp các phương pháp một cách nhuần nhuyễn, phải nghiên cứu từng đối tượng một cách chính xác để sử dụng các phương pháp giáo dục đạo

đức thích hợp cho từng cá nhân nhằm làm thay đổi suy nghĩ sai lệch ở từng đối tượng.

-Mặc khác, nhà trường, gia đình và xã hội cần phối hợp chặt chẽ nhằm hổ trợ cho nhau để hoàn thành nhiệm vụ là giáo dục học sinh trở thành một con người đầy

đủ cả tài lẫn đức, xứng đáng là con ngoan trò giỏi- Đội viên tốt-cháu ngoan Bác Hồ mà cả xã hộiđang mongchờ.

-Trong thời gian tới tôi sẽ tiếp tục mạnh dạn dựa vào những nghiên cứu trong

đề tài này để thực hiện đề tài Phương pháp “ Giáodục đạo đức cho học sinh chưa

ngoantrong trường tiểu học Cẩm Long”.

Cẩm Long, ngày 20tháng03 năm2007

Người thực hiện

Phan Duy Ngọc

11

E. BẢN TÓM TẮT ĐỀ TÀI

-Tên đề tài: Tìm hiểu việc giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan-Lớp 5B

-Họ và tên tác giả: Phan Duy Ngọc.

-Đơnvịcôngtác:Trường Tiểu Học Cẩm Long.

1/ Lí do chọn đề tài:

-Thực hiện phong trào 15 việc tốt” 5 việc tốt ở nhà-5 việc tốt ở trường-5 việc tốt khi ra đường” do Hộiđồng Đội tỉnh phát động.

-Giúp các em phấn đấu rèn luyện trở thành con ngoan, trò giỏi-Đội viên tốt- Cháu ngoan Bác Hồ.

2/ Đốitượng, phương pháp nghiên cứu:

-Đốitượng: 3 học sinh chưa ngoan lớp 5B.

-Phương pháp nghiên cứu:

+Phương pháp khảo sát-quan sát.

+Phương pháp kiểm tra-đánh giá.

+Phương pháp trò chuyện.

+Tổ chức các hoạt động thi đua, tuyên dương, khen thưởng.

12

3/ Đề tàiđưa ra giải pháp mới:

-Giúp giáo viên chủ nhiệm, giáo viên hoạt động ngoài giờ biết được thực trạng, nguyên nhân dẫn đến việc học sinh chưa ngoan. Qua đó có những phương pháp giáo dục phù hợp với từng đốitượng học sinh chưa ngoan.

4/ Hiệu quả ứng dụng:

-Giúp các em học sinh cá biệt, chưa ngoan dần dần hoà nhập với mọi người xung quanh, tạo không khí học tập và thi đua của từng lớp luôn sôi nổi, các em học sinh ngày càng đoàn kết hơn

-Thực hiện tốt phong trào “ 15 việc tốt” do Hộiđồng Độiphát động.

5/ Phạm vi áp dụng:

-Làm nền tảng cho việc thực hiện đề tài “ Phương pháp giáo dục đạo đức cho học sinhchưa ngoan trong những năm tiếp theo của Trường tiểu học Cẩm Long”.

13